طراحی سایت
تاريخ انتشار: 30 آذر 1394 - 09:46

دات نیوز؛ روزنامه اطلاعات در شماره دوشنبه 30 آذر در یادداشتی به قلم سیماباقرپور، می نویسد: سرگذشت کشتی رافائل در بوشهر در کلافی از افسانه های شنیدنی پیچ وتاب می خورد اما آن طور که بزرگترهای شهر میگویند ورود آن به بوشهر هزاران تماشاگر داشت.

 رافائل، افسانه عروس شوربخت خلیج فارس

در این یادداشت می خوانیم: اهالی بوشهر هرکدام چیزی از این غول زیبای سفید برای گفتن دارند. اینکه چه طور ناگاه در صبحی سپید رنگ در ساحل بوشهر ظاهر شد؟ از کجا آمده بود و عاقبتش چه شد و چرا می گویند برای شهر شگون نداشت؟
رافائل و میکل آنژ دو خواهری بودند که دلیل تولدشان رقابت ایتالیایی ها با صنعت هوایی آمریکایی بود که به پشتوانه دولت ایتالیا انجام شد، اما کمی بعد این دو کشتی زیبا و پرخرج بدون آن که منافع اقتصادی برای خطوط مسافربری این کشور داشته باشند هزینه هایی را به بار می آوردند که دولت مستقیماً برای تأمین آن وارد میدان می شد.
همین موضوع رسانه های ایتالیایی را مجاب کرد که عطای شهرت آوری این دو کشتی زیبا برای کشورشان را به لقای از بین رفتن سرمایه ملی ببخشند و به دولت فشار آورند که برای «زنده نگاه داشتن خاطرات دوران عهد عتیق و رمانتیک بازی دولت» از جیب مالیات دهندگان خرج نکند.
همین ماجرا باعث شد که سناریو فروش و خروج این دو کشتی زیبا کلید بخورد. ایران مشتری دوم و خوش شانسی بود که این دو غول اقیانوس پیما را به قیمتی بسیار ارزانتر از آنچه باید، خریداری کرد. رافائل و میکل آنژ در بهار سال 1356 به ایران آمدند یکی به بندرعباس و دیگری به بوشهر رفت. زمان زیادی نگذشت تا به همه ثابت شود که بخت این دو کشتی در ایران بسته شده است. در سال 1362 زمزمه هایی از بازگشت این دو کشتی به خطوط دریایی شنیده شد، اما بلافاصله پس از آن حمله هوایی عراق به بوشهر و خارک و تصادف کشتی باری ایران سیام، آخرین برگ های عمر رافائل، این قصر شناور و سفید را ورق زد و آن را به دل دریا کشید.
میکل آنژ اما سرنوشت بهتری داشت؛ او پس از مستهلک شدن به شرکت بنگلادشی، پاکستانی فروخته شد تا بازیافت شود. کشتی های فرسوده معمولاً سه سرنوشت پیش روی خود دارند؛ اوراق سازی، غرق شدن و تبدیل شدن به یک آبسنگ زیردریایی مصنوعی، شناورسازی و استفاده از آن ها به عنوان انبار و سکوی روی آب.
میکل آنژ اوراق شد، اما رافائل به سرنوشت دوم دچار شد و 30 سال در همان شرایط ماند، اما حالا حرف زدن از اوراق کردن آن علاوه بر تخریب زیستگاه، با تولید حجم وسیعی از ضایعات مضر و سمی همراه است، چراکه کشتی های اقیانوس پیما در واقع مانند یک شهر کوچک با انواع آلاینده ها و پسماندها هستند، به همین دلیل صنعت اوراق کردن کشتی ها فقط در 5 کشور چین، اندونزی، هند، ترکیه و پاکستان فعال است.
امروز خلیج فارس به عنوان شاهراه صدور بیش از 50 درصد نفت جهان در شرایطی است که آلاینده های تهدیدکننده ای وارد این بستر می شود و اگر تخلیه پساب های صنعتی و خانگی، آفت کش ها و صید بی رویه را هم به فهرست تهدیدها اضافه کنیم، این پهنه هرروز بیشتر از روز قبل به سوی نابودی زیست محیطی می رود؛ بنابراین برای جلوگیری از تخریب اکوسیستم دریایی؛ ایجاد زیستگاه های مصنوعی مطرح می شود تا پس از سالیان نسبتاً طولانی،کمی از فشار وارده کم کند؛ آن گونه که بسیاری از کشورهای دنیا به ویژه در مناطق گرمسیری و مرجانی ایجاد زیستگاه های مصنوعی را به عنوان یک استراتژی دنبال می کنند.
کشتی رافائل صرفنظر از شکوه و زیبایی افسانه ای، اکنون در اعماق آب های نیلگون خلیج فارس و در نزدیکی ساحل بوشهر خفته و به زیستگاه هزاران جانور دریایی تبدیل شده و توانسته است طیف گسترده ای از موجودات آبزی را به خود جلب کند و باعث رشد و نمو برخی از گونه های منحصربه فرد و حساس منطقه مانند آبسنگهای مرجانی و گونه های نادر دیگر شود.
نکته مهم درباره ایجاد زیستگاه های مصنوعی، انتخاب محل مناسب به منظور استقرار آنها در بستر دریاست و اتفاقا کشتی رافائل به گونه ای قرارگرفته که این اصل به طور اتفاقی رعایت شده است.
به بیان بهتر، زیستگاه مصنوعی به وجود آمده توسط کشتی رافائل پرورشگاهی برای احیاء و بازسازی جمعیت برخی از گونه های در معرض خطر انقراض و نادر مانند اجتماعات آبسنگهای مرجانی شده که با نگاه به تصاویر آن، این موضوع به خوبی قابل اثبات است و نتایج حاصل از بررسی های میدانی به ویژه غواصی های درون آبی حاکی از این است که کشتی غرق شده رافائل در این مدت طولانی توانسته طیف گسترده ای از آبزیان را در قالب چتر حمایتی درون خود جای دهد و محلی برای تخم ریزی و تغذیه آنها شود.
به عقیده کارشناسان رافائل یک زیستگاه مصنوعی مهم در خلیج فارس است چرا که یکی شدن کشتی رافائل با بستر دریا به رویش گونه حساس آبسنگ مرجانی بر روی آن منجر شده است و مشاهده این رویداد می تواند از عجایب طبیعت محسوب شود به ویژه این که برای بازسازی جمعیت مرجان های دریایی و رشد یک سانتی متری آن ها نیاز به 100 سال زمان است.
ماجرای خارج کردن رافائل از دریا از سال 90 شروع شد. آنگاه که کارخانه ذوب آهن اصفهان خواستار خرید تکه های آهنی باقیمانده رافائل شد و امروز آن گونه که پروین فرشچی، معاون دریایی سازمان حفاظت محیط زیست می گوید برخی باوجود مخالفت سازمان و مردم منطقه به دلایل اقتصادی اقدام به تکه تکه کردن کشتی رافائل کردند اما این افراد هرگز موفق به متقاعد کردن سازمان نشدند.
در هر صورت اگر سیاست های اقتصادی و امنیتی بر بیرون کشیدن این کشتی ها از آب باشد، باید الزامات زیست محیطی به طور کامل رعایت شود.
مسئولان محلی اعم از استانداری و شورای شهر بوشهر به دلیل دغدغه های زیست محیطی که سلامت مردم منطقه را تحت تأثیر قرار می دهد و همچنین موضوعات مربوط به معیشت اهالی و امنیت روانی آنها حتی گفتگو درباره خروج و تخریب رافائل را هم جایز نمی دانند.
شهروندان بوشهری هم با مسئولان خود هم نظر هستند و معتقدند چنین اقدامی نابودکننده محیط زیست منطقه خواهد بود و صرف نظر کردن از ارزش اکولوژیکی برای به دست آوردن ارزش اقتصادی ضایعات کشتی تصمیمی سطحی است که در آینده نزدیک لطمات خود را نشان خواهد داد.
برخی پیشنهاد می کنند تصمیم گیران نگاه سودجویانه از تخریب کشتی را به سمت سودآوری توریستی سوق دهند چرا که ایجاد فضای مناسب برای این اکو توریسم در منطقه برای اقتصاد منطقه و محیط زیست می تواند منطقی تر باشد.
عده ای دیگر هم رافائل را نماد شهرشان بوشهر می دانند که در فرهنگ و ادبیات محلی آن ها رسوخ کرده است. اولین انتخاب صیادان منطقه برای آویختن تور ماهیگیری اطراف این کشتی است تا ماهی های بزرگ تری نصیبشان شود و این می تواند گواه آن باشد که این کشتی امروز به زیستگاه خوبی برای آبزیان تبدیل شده است.
شاید رافائل برای مردمان این دیار چندان سودمند نبود، اما با به گل نشستن در دریا توانست پناهگاه حیاتی برای آبزیان بی پناه شود و شاهد هجوم هر روز اقسام جانوران دریایی برای زندگی تازه به گرداگرد خود باشد.
رافائل عروس شوربخت خلیج فارس امروز در قامت یک مادر، هزاران جانور دریایی را در آغوش خود می پروراند و امروز نه مانند یک پیکر بی جان، بلکه به عنوان بزرگ ترین زیستگاه مصنوعی موجودات زنده دریایی در خلیج فارس نشاید قربانی منافع اقتصادی کوتاه مدت شود.

 

منبع: قطره


نظرات کاربران
هنوز نظري براي اين مطلب ارسال نشده.
ارسال نظر

نام:

ايميل:

وب سايت:

نظر شما:

جدیدترین اخبار

اخبار ورزشی

ایران و جهان